Kỳ 2 : Vô sinh do nạo phá thai

Ở kỳ 1, Yêu Sự Sống đã cung cấp thông tin về các mối nguy hiểm từ thuốc phá thai. Tiếp theo kỳ 2 sẽ là kiến thức về hậu quả vô sinh do nạo phá thai cùng các biến chứng nguy hiểm kèm theo sau quá trình làm thủ thuật bỏ con.


Bài kỳ 1 : Hiểm họa vô sinh từ thuốc phá thai

Yêu Sự Sống hy vọng đem đến cho các bạn cái nhìn tổng quát và đầy đủ hiểu biết về những hậu quả khôn lường của việc nạo phá thai, qua đó, để các bạn ý thức hơn và suy nghĩ kĩ hơn trước hành động tưởng chừng như vô hại này.
Theo như thống kê của Tổng cục dân số – kế hoạch hóa gia đình cho biết tỷ lệ nạo phá thai ở Việt Nam gần như cao nhất thế giới, đã có lúc tỉ lệ này là 100/100, nghĩa là cứ 100 trẻ em ra đời thì cũng có 100 ca nạo phá thai xảy ra.

Quy trình nạo phá thai
Quy trình nạo phá thai

Vậy nạo phá thai là một quá trình như thế nào ?
Nạo phá thai là phương pháp phá thai cần có sự tác động của các dụng cụ y tế bằng kim loại vào cổ tử cung và trong tử cung để nạo vét và gắp, lấy phôi thai, nhau thai ra ngoài. Do đó, phương pháp này có thể gây ra một số ảnh hưởng đến sức khỏe và tai biến nguy hiểm.

Nạo phá thai là tên gọi chung của các phương pháp phá thai như nạo thai và hút thai, áp dụng cho thai nhi ở giai đoạn đầu. Ngoài ra, với trường hợp thai lớn trên 4 tháng tuổi chỉ có thể áp dụng phương pháp kovax để trục xuất thai như một kiểu cho sinh non. Để biết thêm chi tiết về các phương pháp phá thai này và hậu quả đi kèm của từng phương pháp, xin mời các bạn xem bài “Các phương pháp phá thai và hậu quả của nó”.

Trong bài này, Yêu Sự Sống chỉ đề cập đến hậu quả nổi bật nhất của nạo phá thai – đó chính là vô sinh hoặc trường hợp xấu nhất là tử vong.

1. Phương pháp nong nạo và gắp :

Nong gắp thai
Nong gắp thai

– Thai kỳ : Áp dụng với tuổi thai từ 6-12 tuần (nạo thai), từ 13-18 tuần (nong gắp thai) .
– Cách thực hiện :
+ Nạo thai : Bác sĩ nong rộng cổ tử cung rồi đưa vào trong tử cung một dụng cụ giống như cái thìa để lấy ra phôi thai cùng rau thai.
+ Nong gắp thai : Trước tiên, sử dụng thuốc ngậm cho mềm cổ tử cung, sau đó tiến hành nong rồi dùng kéo cắt nhỏ tứ chi gắp bỏ ra ngoài và dùng dụng cụ hút thai bổ trợ.

2. Những biến chứng kinh khủng của nạo phá thai :
2.1. Biến chứng sớm :
– Choáng do đau : phản ứng đau có thể gây ngưng tim đột ngột và dẫn đến tử vong.

– Thủng tử cung : Từ lúc bắt đầu đến lúc kết thúc, đều phải dùng dụng cụ bằng kim loại đưa vào đưa ra (nong rộng cổ tử cung, que kim loại để dò hướng khoang tử cung và đo độ dài khoang tử cung; dùng ống hút bằng kim loại để hút phôi thai và đế cuống rốn, thìa nạo bằng kim loại để nạo sạch khoang tử cung)… không tránh khỏi khả năng làm xước tử cung, thậm chí tạo thành lỗ rách ở tử cung. Có khi thông qua lỗ thủng ở tử cung, các dụng cụ có thể gây tổn thương sang cả các cơ quan ở ổ bụng (ruột). Những sẹo thủng do nạo vét được điều trị bảo tồn có thể là nguyên nhân gây vỡ tử cung khi chuyển dạ về sau.

– Chảy máu : Khi tổ chức cuống rốn nằm ở vách tử cung bị ống hút hút ra khỏi vách tử cung, sẽ để lại trên bề mặt rất nhiều mạch máu bị vỡ ra. Thao tác không nhanh sẽ ảnh hưởng đến sự co bóp của tử cung, làm cho các mạch máu không liền lại, mất nhiều máu. Máu có thể chảy ra ngoài hoặc ứ lại trong buồng tử cung, cũng có thể theo lỗ thủng tử cung chảy vào ổ bụng gây nhiễm trùng, sốc mất máu.

– Nhiễm trùng : do viêm bộ phận sinh dục như viêm âm đạo, viêm cổ tử cung chưa được chữa khỏi hoặc do thủ thuật và dụng cụ không đảm bảo vô trùng. Nguy hiểm hơn nếu vi khuẩn xâm nhập vào máu có thể gây nhiễm trùng máu làm người nạo, hút thai sau 2-3 ngày sẽ sốt dữ dội, khó thở, mê sảng… Nếu không được xử lý kịp thời có thể dẫn đến tử vong.

– Sót rau dẫn đến chảy máu (băng huyết) và nhiễm khuẩn.

– Tử vong là nguy cơ lớn nhất của nạo phá thai, thường nguyên nhân là : Choáng do đau, choáng do mất máu, do nhiễm khuẩn : viêm màng bụng, nhiễm khuẩn huyết, uốn ván (thường do giấu giếm đi phá thai), tác dụng phụ của thuốc giảm đau, gây mê, gây tê, tắc mạch, nhiễm khuẩn và băng huyết không khống chế được. Tử vong do phá thai không phải là chuyện hiếm có.

– Tai biến gây tê – gây mê : Trong quá trình gây mê diễn ra tai biến. Nguyên nhân tử vong có thể do không tôn trọng các chống chỉ định của thuốc gây mê, dẫn đến một phản xạ ngưng tim hoặc một sốc dị ứng.

Tử cung người phụ nữ
Tử cung người phụ nữ

2.2. Biến chứng lâu dài :
2.2.1. Dính tử cung :
– Dính tử cung là một tai biến sản khoa thường gặp sau nạo phá thai, vì đây là thủ thuật tác động trực tiếp vào buồng tử cung làm tổn thương tử cung nhất là phần đáy tử cung làm cho tử cung phía trước và sau dính vào nhau.
– Dính tử cung không xảy ra tức thì và thường không có biểu hiện gì ngoài ít kinh hoặc tắc kinh nên chị em hay nhầm lẫn là rối loạn kinh nguyệt.

– Vị trí dính tử cung có thể xảy ra ở trung tâm đáy tử cung, ở hai bên hay vùng eo tử cung.

– Phụ nữ bị dính lòng tử cung sau nạo phá thai vẫn có thể có thai tự nhiên vì dính tử cung không ảnh hưởng gì tới quá trình thụ tinh nhưng do không còn lớp đáy để tạo thành lớp chức năng, niêm mạc tử cung không thể dày lên được để chuẩn bị cho phôi thai làm tổ nên người bệnh rất khó có thai.

– Dính tử cung xảy ra do thủ thuật thô bạo, nạo vét sâu, hoặc làm đi làm lại nhiều lần gây tổn thương sẹo dính, gây cản trở cho quá trình tinh trùng đến gặp trứng và khả năng làm tổ của phôi thai.

– Rất nhiều trường hợp thai tự sẩy do không thể bám được vào tử cung để làm tổ, đây cũng là nguyên nhân vô sinh ở phụ nữ.

2.2.2. Một số biến chứng nguy hiểm khác :
– Rối loạn kinh nguyệt : Nếu tổn thương dính không nhiều, chỉ có một bộ phận nào đó ở khoang tử cung bị dính, thường chỉ làm giảm lượng kinh nguyệt hoặc gây ra xuất huyết không theo một quy tắc nào. Nếu tổn thương nghiêm trọng, mặt dính ở khoang tử cung rộng, sẽ gây tắc kinh lâu dài. Nếu cổ tử cung bị dính, máu hành kinh không ra ngoài được mà chảy ngược vào bụng sẽ gây ra tắc kinh thời gian dài và đau bụng có tính chất chu kỳ (lặp đi lặp lại theo thời hạn) gây ra nhiều biến chứng nguy hiểm.

Thống kê năm 2011
Thống kê năm 2011

– Dính tắc vòi trứng : làm cản trở tinh trùng gặp trứng hoặc trứng đã thụ thai không về tử cung làm tổ được (thai ngoài tử cung), biến chứng này thường do thủ thuật gây viêm nhiễm. Nhiều trường hợp có dính tắc vòi trứng mà không cắt vòi trứng, khi cấy phôi vào, phôi không thể phát triển bởi dịch và mủ trong đó quá độc.

– Sẩy thai hoặc đẻ non : Khi nạo phá thai, miệng cổ tử cung bị dụng cụ nới rộng làm rách, thì sau này, hễ có thai là sau 12 tuần sẽ kết thúc bằng sẩy thai do cơ vòng cổ tử cung bị tổn thương không đủ sức nâng đỡ thai nhi. Trường hợp này còn được gọi là hở eo cổ tử cung – một trong những nguyên nhân khiến chị em phụ nữ không thể sinh con về sau.

– Nhau (hay còn gọi là rau) tiền đạo : tử cung bị tổn thương, những lần có thai sau, nhau thai bám lạc chỗ. Nhau tiền đạo có thể làm tử vong thai nhi trong quá trình chuyển dạ.

– Nhau cài răng lược : Khi tử cung bị nạo quá sâu hoặc bị nạo hút nhiều lần, nội mạc tử cung bị tổn thương và teo lại. Đến khi có thai tiếp sau đó, lớp nội mạc không phát triển cho phôi thai làm tổ, phôi thai phải làm tổ sâu vào lớp đáy. Nhau thai có khi ăn sâu vào lớp cơ. Sau khi chuyển dạ đẻ, nhau thai khó bong, tử cung không co hồi được, cứng tử cung, mẹ có thể bị băng huyết và tử vong.

3. Những con số thống kê về thương vong :

Việt Nam đứng đầu về nạn nạo phá thai
Việt Nam đứng đầu về nạn nạo phá thai

– Theo ý kiến của các chuyên gia y tế trên thế giới thì có tới 75% ca nạo, phá thai dẫn tới sự tổn thương cổ tử cung. Nó làm cổ tử cung mở sớm, yếu dần và cuối cùng là không thể mang nổi bào thai sau này. Ngoài ra, sẽ có khoảng 10% phụ nữ sau phá thai bị dính vòi trứng dẫn tới vô sinh ở ngay giai đoạn đầu, 30% giai đoạn 2 và hơn 60% ở giai đoạn 3.

– Nguy cơ dẫn tới vô sinh thứ phát của những phụ nữ đã từng ít nhất 1 lần phá thai cao gấp 3 – 4 lần những người phụ nữ khác.

– Khoảng 25% phụ nữ phá thai ngay khi mang bầu lần thứ nhất thì phải rất lâu sau mới có thai tiếp và 5 – 10% sẽ bị vô sinh và khả năng chửa ngoài tử cung cao 7 – 15 lần so với những phụ nữ khác.

– Nạo, hút thai tưởng như chỉ là một thủ thuật đơn giản, nhưng biến chứng của nó thì vô cùng nguy hiểm.

*Biến chứng do kỹ thuật :
Sau khi nạo, hút thai biến chứng dễ gặp nhất là viêm nhiễm đường sinh dục. Do các dụng cụ y tế đưa vào tử cung có thể chưa được diệt khuẩn triệt để. Khi gặp biến chứng này, nhẹ thì gây viêm nội mạc tử cung, nặng thì dẫn đến viêm dính tử cung, vòi trứng và có thể dẫn đến vô sinh.

Hơn nữa, các thao tác nạo, phá thai nếu không được thực hiện đúng kỹ thuật có thể làm cho cổ tử cung bị rách, thủng. Nếu không được phát hiện có thể dẫn tới hiện tượng chảy máu dữ dội và nguy cơ viêm nhiễm cao.

Ngoài ra, trong các ca nạo, hút thai to, bác sĩ sẽ phải gây mê cho bệnh nhân, khi đó người phụ nữ có thể phải đối diện với nguy cơ bị phản ứng thuốc mê, có thể ảnh hưởng đến thần kinh, gây sốc hoặc tệ hơn là chết ngay lập tức.

Một trong các biến chứng thường gặp nữa ở những ca nạo, hút thai là sót nhau hoặc sót một phần thai, có thể gây đau đớn, chảy máu… nếu không được can thiệp kịp thời cũng có thể gây vô sinh.

Cho đến nay chưa có những nghiên cứu cụ thể về tỉ lệ vô sinh sau nạo, phá thai, nhưng thực tế có không ít các cặp vợ, chồng bị vô sinh sau một lần nạo, phá thai, nhất là việc nạo, phá thai diễn ra ở những nơi không đảm bảo vô trùng. Vì vậy, y học vẫn cho rằng nạo, phá thai có thể gây vô sinh.

*Biến chứng về nội tiết :
Đau do tử cung co lại: tử cung co lại sau khi nạo, hút thường dẫn tới cảm giác đau bụng (cảm giác này sau khi sinh cũng có).

Chứng màng trong tử cung nằm sai vị trí : khi nạo, hút thai, do các nguyên nhân như sự co bóp của tử cung, hoặc áp lực của ống hút, khiến máu chảy vào trong bụng sẽ có lẫn một ít màng trong tử cung (tử cung nội mạc) và nuôi cấy luôn trong khoang bụng, hình thành nên chứng màng trong tử cung nằm sai vị trí. Từ đó dẫn đến đau bụng, thống kinh (đau bụng kinh), vô sinh thứ phát, rối loạn kinh nguyệt và rất đau khi giao hợp.

Buồng tử cung dính nhau : khi nạo, hút làm lớp cơ thành tử cung bị tổn thương, 2 vách trước và sau của tử cung dính nhau, làm xuất hiện các triệu chứng đau bụng, bế kinh…

Viêm vùng chậu : sau khi phẫu thuật, nếu khoang chậu bị viêm nhiễm (pelvic intecion) sẽ gây đau bụng.

Thống kê tình hình phá thai ở VN
Thống kê tình hình phá thai ở VN

*Thông tin từ các bác sĩ sản khoa :

Những điều bạn chưa biết về nạo phá thai
Những điều bạn chưa biết về nạo phá thai

1. Trường hợp dính vòi trứng vì nạo hút thai :
Bác sĩ Cương (Hà Nội) cho biết phá thai bằng phương pháp thủ thuật có thể dẫn đến vô sinh rất nhiều do viêm nhiễm.

Nhiều người đến phòng khám chui, bác sĩ không có kinh nghiệm, họ không chẩn đoán hết được vị trí thai nhi nằm nên đưa mỏ vịt không chuẩn dẫn đến tử cung bị rách, thủng. Thậm chí có trường hợp còn thủng ruột. Riêng nạo phá thai dẫn tới viêm nhiễm phần phụ, tắc vòi trứng bác sĩ gặp phải rất nhiều.

Trường hợp của chị Phùng Thị M. trú tại Hai Bà Trưng, Hà Nội bị tắc dính hai vòi trứng. Chị M. cưới chồng được hơn 1 năm nhưng chưa có thai. Khi đi khám bác sĩ thông báo chị bị tắc dính hai vòi trứng. Chị M. cho biết trước đó chị đã phá thai một lần tại một phòng khám ở Hoàng Mai, Hà Nội. Tuy nhiên, chị M. vẫn quả quyết một lần khó có thể khiến chị bị vô sinh.

2. Trường hợp viêm nhiễm đường sinh dục :
Bác sĩ Lê Kim Dung – Trung tâm Y tế lao động Thái Hà giải thích sau khi nạo, hút thai biến chứng dễ gặp nhất là viêm nhiễm đường sinh dục. Do các dụng cụ y tế thực hiện ở những phòng khám không đạt chuẩn, chưa được diệt khuẩn triệt để. Khi gặp biến chứng, nhẹ là gây viêm nội mạc tử cung, nặng thì dẫn đến viêm dính tử cung, vòi trứng và có thể dẫn đến vô sinh.

Một trong các biến chứng thường gặp nữa ở những ca nạo, hút thai là sót nhau hoặc sót một phần thai, có thể gây đau đớn, chảy máu… nếu không được can thiệp kịp thời cũng có thể gây vô sinh.

Trường hợp nguy hiểm cấp tính là vi khuẩn xâm nhập vào máu có thể gây nhiễm trùng máu làm người nạo, hút thai sau 2 – 3 ngày sẽ sốt dữ dội, khó thở, mê sảng… dẫn đến tử vong.

*Kết luận :
Tuổi vị thành niên nạo phá thai càng nhiều, mức độ mắc bệnh và biến chứng sau này càng nặng nề hơn rất nhiều. Bởi đa số các bạn trẻ thường có kiến thức không đầy đủ hay không đúng về thai nghén, khả năng có thai và hoạt động tình dục.

Sau khi nạo phá thai, ngoài những đau đớn về thể xác thì người phá thai còn phải chịu thêm nỗi đau tinh thần, vì bản năng làm mẹ không bao giờ thực sự cho phép bỏ đi giọt máu của mình. Các chị em bị lương tâm cắn dứt, dư luận lên án… tạo nên nỗi ám ảnh tội lỗi không nguôi đối với đứa con vô tội. Nhiều người sau khi phá thai đã khóc lóc, mất ăn mất ngủ, gặp ác mộng, hay thẫn thờ, giật mình… trong một thời gian dài.

Đó là những biến chứng về tâm lý mà ít người hình dung được, chỉ có những người trong cuộc khi đã phạm sai lầm phá thai mới hiểu hết.
(Các bạn có thể xem thêm về những khủng hoảng tâm lý trong bài kỳ 1 : “Hiểm họa vô sinh từ thuốc phá thai”)

Qua những kiến thức y khoa và các số liệu thống kê trên, bạn có chắc rằng mình sẽ tuyệt đối an toàn nếu liều mạng phá thai ? Có gì đảm bảo bạn không là một trong số những nạn nhân bị vô sinh hoặc tử vong ngay trong lần phá thai đầu tiên ?

Khủng hoảng tâm lý sau nạo phá thai
Khủng hoảng tâm lý sau nạo phá thai

Phá thai chưa bao giờ là cách giải quyết. Một khi phạm sai lầm, bạn không thể sửa sai…
Thực chất, không có gì đảm bảo cho một tương lai hạnh phúc sau khi nạo phá thai cả. Và bạn có thể là nạn nhân tiếp theo. Hãy dừng lại.

Kỳ 3 : Những con số biết nói về nạo phá thai

Sông Trăng